Oι εργαζόμενοι στα δημόσια Νοσοκομεία βρίσκονται ανυπεράσπιστοι μπροστά στους επαγγελματικούς κινδύνους που απειλούν την υγεία τους. Η έννοια της Υγιεινής και Ασφάλειας για τους εργαζόμενους δεν υπάρχει,
και τα νοσοκομεία λειτουργούν με τεράστιες ελλείψεις προσωπικού και εντατικοποίηση της δουλειάς του υπάρχοντος προσωπικού.Έτσι, οι εργαζόμενοι συχνά δουλεύουν σε επικίνδυνες συνθήκες, σε υπόγειους χώρους, με ελάχιστο φωτισμό, χωρίς επαρκή εξαερισμό, σε υψηλές θερμοκρασίες, υποφέρουν από μυοσκελετικά προβλήματα,συμβαίνουν ατυχήματα – τραυματισμοί (τσιμπήματα, κοψίματα) με μολυσμένα αντικείμενα, έρχονται σε επαφή με αίμα-βιολογικά υγρά, με χημικά – κυτταροστατικά φάρμακα και μολυσματικές ασθένειες Ηπατίτιδες Β και C,HIV και άλλες) δέχονται ακτινοβολία, δουλεύουν διπλοβάρδιες οδηγούνται σε σωματική και ψυχολογική εξουθένωση.Το στρες που βιώνουν οι επαγγελματίες υγείας ,η επαφή με τον πόνο και το θάνατο, η επαφή με τους ασθενείς και τους συγγενείς τους, οι νυχτερινές βάρδιες, ο φόρτος εργασίας, οι αντίξοες συχνά συνθήκες εργασίας στα νοσοκομεία και το υψηλό αίσθημα ευθύνης μπορεί να οδηγήσουν στην επαγγελματική εξουθένωση (σύνδρομο Burn-out) η στην κατάθλιψη. Εκτός όμως από το σύνδρομο εξουθένωσης, οι επαγγελματίες υγείας αντιμετωπίζουν και άλλα προβλήματα που επηρεάζουν την ποιότητα της ζωής τους.
Περίπου 3.000 παράγοντες στα νοσοκομεία μπορεί να προκαλέσουν αλλεργίες, δερματοπάθειες και άσθμα, ενώ είναι ιδιαίτερα ανησυχητικός ο κίνδυνος ανάπτυξης καρκίνου,
αντιμετωπίζουν συχνά τον κίνδυνο θρομβώσεων και πόνους στα πόδια λόγω της πολύωρης ορθοστασίας που απαιτείται.
Οι επαγγελματίες υγείας παρουσιάζουν αυξημένη συχνότητα μυοσκελετικών ενοχλήσεων. Συχνότερα εμφανίζεται η οσφυαλγία, που συναντάται σε υψηλά ποσοστά (έως 85%), ανάλογα με την ηλικία, τη θέση εργασίας και τη φυσική κατάσταση του εργαζομένου. Oι εργαζόμενοι των ΜΕΘ (Μονάδων Εντατικής Θεραπείας) είναι επίσης αρκετά επιβαρυμένη ομάδα. Εργάζονται καθημερινά μέσα σε έναν περιορισμένο και κλειστό χώρο, απομονωμένο από τα άλλα τμήματα του νοσοκομείου, υφίστανται υψηλά επίπεδα θορύβων, λόγω των μηχανημάτων υποστήριξης των ζωτικών λειτουργιών των ασθενών. Για τις επαγγελματικές ασθένειες δεν υπάρχει ασφαλιστική νομοθεσία για το σύνολο των περίπου 300 ασφαλιστικών φορέων της χώρας, με μοναδική εξαίρεση το ΙΚΑ! Και εκεί όμως καταγράφονται μόλις 39 από τις 3.500 καταγεγραμμένες επαγγελματικές ασθένειες. Σε σύνολο 45.000 κλινών σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα, μόνο στο Θριάσιο και το Αττικό στην Αθήνα καλύπτεται από ειδικό ιατρό Εργασίας. 
Σε ελάχιστα νοσοκομεία παρέχονται υπηρεσίες υγιεινής και ασφάλειας της εργασίας. «Η Υγιεινή και Ασφάλεια στα νοσοκομεία βρίσκεται ακόμα σε εμβρυικό, αν όχι σε ανύπαρκτο στάδιο. Νομοθετικά προβλέπεται η δημιουργία τμήματος Υγιεινής και Ασφάλειας Εργασίας σε κάθε Διοίκηση Υγειονομικής Περιφέρειας (ΔΥΠΕ), Σύμφωνα με τον Ν. 1568/85 και τα Π.Δ. 294/88, 17/96 και 159/99 οι υπηρεσίες και οι επιχειρήσεις που απασχολούν από 50 και πάνω εργαζόμενους πρέπει να έχουν “Γιατρό εργασίας” και Τεχνικό Ασφαλείας (μηχανικό). Η ιατρική της εργασίας έχει πρωτεύοντα ρόλο στην πρόληψη των νοσημάτων και αντικείμενο που δεν εστιάζεται μόνο στον ανθρώπινο οργανισμό, αλλά και στο περιβάλλον (το εργασιακό πρωτίστως, αλλά ακόμη και το κοινωνικό), που συχνά είναι αίτιο νοσημάτων.
Καθήκοντα Γιατρού Εργασίας:
Ο Ιατρός Εργασίας παρέχει υποδείξεις και συμβουλές στον εργοδότη, στους εργαζομένους σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται για τη σωματική και ψυχική υγεία των εργαζομένων
Συμβουλεύει σχετικά με τον σχεδιασμό, προγραμματισμό, τροποποίηση της παραγωγικής διαδικασίας,κατασκευής και συντήρησης εγκαταστάσεων, σύμφωνα με τους κανόνες υγιεινής και ασφάλειας της εργασίας.
Λαμβάνει μέτρα προστασίας, κατά την εισαγωγή και χρήση υλών και προμήθειας μέσων εξοπλισμού.
Ασχολείται με την φυσιολογία και ψυχολογία της εργασίας, εργονομίας και υγιεινής της εργασίας, της διευθέτησης και διαμόρφωσης των θέσεων και του περιβάλλοντος της εργασίας και της οργάνωσης της παραγωγικής διαδικασίας.
Συμμετέχει στην οργάνωση υπηρεσίας παροχής πρώτων βοηθειών
Προβαίνει σε ιατρικό έλεγχο των εργαζομένων σχετικά με τη θέση εργασίας τους, μετά την πρόσληψή τους ή την αλλαγή θέσης εργασίας,
Προβαίνει επίσης σε περιοδικό ιατρικό έλεγχο των εργαζομένων.
Ο Ιατρός Εργασίας μεριμνά για τη διενέργεια ιατρικών εξετάσεων και μετρήσεων παραγόντων του εργασιακού περιβάλλοντος σε εφαρμογή των διατάξεων που ισχύουν κάθε φορά κ.λ.π.
Οι άμεσες ανάγκες Γιατρών Εργασίας σε ιδιωτικό και δημόσιο τομέα ξεπερνούν τους 2.500.
Για την επίβλεψη της υγείας των εργαζομένων ο Νόμος
1568/85 (ΦΕΚ 177/Α”/85) καθιερώνει τον θεσμό του Γιατρού Εργασίας,ο οποίος πρέπει να έχει την ειδικότητα της Ιατρικής Εργασίας .
Εκτός όμως από το γιατρό εργασίας και τον Τεχνικό ασφάλειας και με δεδομένη την δραματική απουσία μέτρων Υγιεινής και Ασφάλειας συνολικά για τους εργαζόμενους στα δημόσια νοσοκομεία, πρέπει οι εργαζόμενοι να συγκροτούν Επιτροπές υγιεινής και ασφάλειας της εργασίας (Ε.Υ.Α.Ε.)
Οι Ε.Υ.Α.Ε. Είναι οι επιτροπές των εργαζομένων στους εργασιακούς χώρους, με έργο την συμμετοχή τους στην διαδικασία πρόληψης των επαγγελματικών κινδύνων.
Το σύνολο των εργαζόμενων στο νοσοκομείο αριθμεί 519 άτομα άρα σύμφωνα με την νομοθεσία η επιτροπή πρέπει να είναι 4μελης.
Οι διαθεσιμότητες προκύπτουν μέσα από συνελεύσεις όλων των εργαζόμενων,συγκροτείται ενιαίο ψηφοδέλτιο και τα μέλη της επιτροπής εκλέγονται με μυστική ψηφοφορία.
Οι αρμοδιότητες της Ε.Υ.Α.Ε.:
Στην επιτροπή αυτή είναι αντιπρόσωποι των εργαζόμενων για θέματα υγιεινής και ασφάλειας της εργασίας και είναι όργανο συμβουλευτικό. Οι αρμοδιότητες τους στην υπηρεσία είναι ποικίλες:
Μελετούν τις συνθήκες εργασίας,προτείνουν μέτρα για την βελτίωση τους και παρακολουθούν την τήρηση των μέτρων υγιεινής και ασφάλειας.
Συμμετέχουν στην διαμόρφωση της πολιτικής της υπηρεσίας για την πρόληψη του επαγγελματικού κινδύνου.
Σε περίπτωση άμεσου και σοβαρού κινδύνου καλούν τον εργοδότη να λάβει τα ενδεικνυόμενα μέτρα,χωρίς να αποκλείεται και η διακοπή λειτουργίας της παραγωγικής διαδικασίας
Προτείνουν μέτρα για την αποτροπή επανάληψης σοβαρών εργατικών ατυχημάτων.
Με την σύμφωνη γνώμη του εργοδότη,τα όργανα αυτά μπορούν να ζητούν την συνδρομή εμπειρογνωμόνων.
Έχουν το δικαίωμα να απευθύνονται στην αρμόδια επιθεώρηση εργασίας,εάν κρίνουν ότι τα ληφθέντα μέτρα και τα διατιθέμενα από τον εργοδότη μέσα δεν αρκούν για να εξασφαλισθεί η ασφάλεια και η υγεία κατά την εργασία, κ.λ.π.
Η πρόληψη των επαγγελματικών κινδύνων είναι υπόθεση όλων μας.Η ανταλλαγή εμπειριών είναι ιδιαίτερα σημαντική για την ενημέρωση και ενεργοποίηση των εργαζομένων στις διαδικασίες πρόληψης των επαγγελματικών κινδύνων.Η συμμετοχη των εργαζομένων είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας για την υγεία και τη ασφάλεια στην εργασία.
Όλγα Αντωνουσάκη
Γραμματέας Συλλόγου Εργαζόμενων Νοσοκομείου