Κερδίζουν το «στοίχημα» οι μεγάλες ελληνικές τράπεζες καθώς -όπως όλα δείχνουν- παραμένουν στον ιδιωτικό τομέα.
Οι διοικήσεις των τριών νέων τραπεζικών σχημάτων φαίνεται πως ήδη έχουν βρει διεθνείς και εγχώριους επενδυτές οι οποίοι προτίθενται να συμμετάσχουν στις επικείμενες Αυξήσεις Μετοχικού Κεφαλαίου για την κάλυψη του 10% των συνολικών κεφαλαιακών τους αναγκών, που αποτελεί προαπαιτούμενο για τη διατήρηση της πολυμετοχικότητάς τους και, επομένως, του ιδιωτικού τους χαρακτήρα.
Η διατήρηση του ιδιωτικού χαρακτήρα των τραπεζών αποτελεί πλεονέκτημα για την ελληνική οικονομία, αφού πλέον τα πιστωτικά ιδρύματα θα μπορούν να παίξουν τον πραγματικό, δυναμικό τους ρόλο, δηλαδή να χρηματοδοτήσουν τα νοικοκυριά και τις υγιείς επιχειρήσεις. Θα έχουν επίσης τη δυνατότητα να δείξουν πιο έντονα το κοινωνικό τους «πρόσωπο», διευκολύνοντας όσο το δυνατόν περισσότερο τις ευπαθείς κοινωνικές ομάδες.
Την πεποίθησή του για τη διατήρηση του ιδιωτικού χαρακτήρα των ελληνικών τραπεζών εξέφρασε κατά τη διάρκεια της Γενικής Συνέλευσης της Πειραιώς ο επικεφαλής της τράπεζας, κ. Μ. Σάλλας. Ο πρόεδρος της Πειραιώς προέβλεψε ότι οι ελληνικές τράπεζες θα μπορούν να βγουν στις αγορές για άντληση ρευστότητας εντός του 2013.
Το στοίχημα θα κερδηθεί και για την ελληνική οικονομία
Εφόσον αυτό επιβεβαιωθεί, τα τρία πλήρως επανακεφαλαιαοποιημένα τραπεζικά σχήματα, δηλαδή η ΕΤΕ, η Πειραιώς και η Alpha Bank, θα μπορέσουν πλέον να στηρίξουν ουσιαστικά την ελληνική οικονομία και να παίξουν καθοριστικό ρόλο στην έξοδο της χώρας από τη βαθιά κρίση που έχει εισέλθει.
Αυτό σημαίνει ότι από το φετινό καλοκαίρι και μετά, εφόσον πράγματι υπάρχει η ευχέρεια άντλησης ρευστότητας από τις αγορές, θα αλλάξει καθοριστικά η δυναμική των τραπεζών, καθώς σταδιακά θα πολλαπλασιάζεται η δυνατότητα χρηματοδότησης και αναχρηματοδότησης των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών.
Στο ίδιο αισιόδοξο κλίμα κινήθηκαν και οι δημόσιες δηλώσεις του προέδρου του Ομίλου ΕΤΕ, Γ. Ζανιά, ο οποίος επίσης εξέφρασε την αισιοδοξία του ότι το τραπεζικό σύστημα θα συμβάλει στις αναπτυξιακές προσπάθειες της χώρας .
Ο κ. Ζανιάς είπε ότι η επανάκαμψη της ηρεμίας στην αγορά θα δώσει τη δυνατότητα άντλησης ρευστότητας στο τραπεζικό σύστημα, το οποίο με τη σειρά του θα χρηματοδοτήσει τις επιχειρήσεις.
Γι’ αυτούς τους λόγους, εκτιμάται από τραπεζίτες αλλά και από οικονομικούς αναλυτές ότι μαζί με τις ελληνικές τράπεζες το «στοίχημα» κερδίζει και η εγχώρια οικονομία. Με την ψήφο εμπιστοσύνης που θα δώσουν οι διεθνείς «παίχτες» της χρηματοπιστωτικής αγοράς στις ελληνικές τράπεζες και στις διοικήσεις τους μέσω της συμμετοχής τους στις Αυξήσεις Κεφαλαίου, θα «ποντάρουν» παράλληλα και στην παραμονή της Ελλάδας στο ευρώ, τη δημοσιονομική της προσαρμογή και την -πολυπόθητη- ανάπτυξη της χώρας. Σύμφωνα με τον κ. Σάλλα, από το καλοκαίρι του 2012 που βρέθηκε η Ελλάδα στο «χείλος του γκρεμού», το κλίμα έχει αλλάξει.
Η συμπεριφορά των αγορών έχει γίνει πολύ θετική και αυτό θα διαρκέσει εκτίμησε ο πρόεδρος της Πειραιώς, κ. Μ. Σάλλας, προσθέτοντας ότι οι ελληνικές τράπεζες μπήκαν ξανά στην ατζέντα των ξένων θεσμικών έπειτα από χρόνια και διεμήνυσε ότι υπάρχει ενδιαφέρον.
«Οι κακές ειδήσεις για την Ελλάδα περιορίστηκαν, ανοίγοντας τον δρόμο για επενδύσεις», τόνισε ακόμη ο κ. Σάλλας, προσθέτοντας ότι με την επιτυχή ολοκλήρωση της επανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών θα μπει ένα τέλος στο «μίζερο κλίμα που επικρατεί για την Ελλάδα και τις τράπεζές της».
«Στην καρδιά της αναπτυξιακής προσπάθειας»
Επί του θέματος έκανε δηλώσεις και ο πρόεδρος του ομίλου ΕΤΕ, Γ. Ζανιάς, ο οποίος υπογράμμισε ότι η διαδικασία της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών θέτει τα θεμέλια, προκειμένου οι τράπεζες να επανέλθουν στην προτεραία τους κατάσταση μετά τις μεγάλες απώλειες κεφαλαίων που είχαν λόγω του PSI+. «Οι τράπεζες», είπε ο ίδιος, «σύντομα θα μπουν στην καρδιά της αναπτυξιακής προσπάθειας της χώρας». Τραπεζικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η επιτυχής ολοκλήρωση της επανακεφαλαιοποίησης σε συνδυασμό με την άμεση προώθηση των αποκρατικοποιήσεων θα συμβάλει και στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης των αγορών. Και καταλήγουν στο συμπέρασμα αυτό, διότι ήδη έχει παρατηρηθεί σημαντική αλλαγή στο επενδυτικό κλίμα, τόσο σε εγχώριο επίπεδο όσο και σε διεθνές.
Για τη θετική αλλαγή στο εγχώριο επενδυτικό στίβο μίλησε και ο κ. Ζανιάς και ο κ. Σάλλας, οι οποίοι υπενθύμισαν ότι τα spreads των ελληνικών ομολόγων, τα οποία έως τον Ιούλιο ήταν στις 3.000 μονάδες, σήμερα έχουν κατέλθει στις 850-900 μονάδες. Ο πρόεδρος της Εθνικής επισήμανε επίσης ότι η βελτίωση του κλίματος έχει συγκεκριμένα αποτελέσματα όπως για παράδειγμα την επιστροφή των καταθέσεων στα πιστωτικά ιδρύματα. Σημειώνεται ότι το τελευταίο 5μηνο έχουν επιστρέψει στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα περί τα 15,5 δισ. ευρώ.
Οι επίμαχοι όροι για την επανακεφαλαιοποίηση
Την αλλαγή ενός βασικού όρου της επανακεφαλαιοποίησης ζητούν και οι τρεις διοικήσεις των μεγαλύτερων συστημικών τραπεζών. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο όρος αυτός θα κρίνει την επιτυχή έκβαση των αυξήσεων κεφαλαίου από τις αγορές, όπως χαρακτηριστικά λένε οι ίδιοι. Ο όρος αυτός αφορά ουσιαστικά την αξία της συμμετοχής των ιδιωτών επενδυτών που θα λάβουν μέρος στις αυξήσεις κεφαλαίου.
Οι τραπεζίτες ζητούν είτε οι αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου από το ΤΧΣ και τις αγορές να γίνουν σε δύο στάδια ή να αλλάξει η βάση υπολογισμού της τιμής άσκησης των δικαιωμάτων για την επαναγορά και ζητούν αυτή να σχετίζεται με την τιμή της χρηματιστηριακής αγοράς και να μην είναι προκαθορισμένη όπως τώρα προβλέπει ο νόμος.
Συγκεκριμένα, οι επενδυτές που έχουν αρχικά εκφράσει την πρόθεσή τους να συμμετάσχουν στις αυξήσεις των τριών τραπεζικών σχημάτων προκειμένου να καλύψουν το 10% των συνολικών κεφαλαιακών αναγκών και να μείνουν ιδιωτικά, έχουν διαμηνύσει στις διοικήσεις των πιστωτικών ιδρυμάτων ότι θα το πράξουν εφόσον οι όροι που διέπουν την επανακεφαλαιοποίηση είναι φιλικοί προς την άσκηση των δικαιωμάτων (warrants), δηλαδή την επαναγορά των μετοχών από το ταμείο χρηματοπιστωτικής σταθερότητας.
Γι’ αυτό ζητούν από την ελληνική κυβέρνηση και την τρόικα να επιτρέψει να γίνει πρώτα η άντληση κρατικών κεφαλαίων από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και στη συνέχεια να διενεργηθεί η αύξηση κεφαλαίου για τους ιδιώτες επενδυτές. Με αυτόν τον τρόπο, η συμμετοχή των ιδιωτών θα έχει μεγαλύτερη αξία (αφού θα έχει γίνει το μεγαλύτερο μέρος του dilution από το ΤΧΣ).
Η άλλη εναλλακτική που συζητούν είναι να αλλάξει η βάση υπολογισμού της τιμής για την άσκηση των δικαιωμάτων το οποίο θα μειώσει τον κίνδυνο που θα αναλάβουν οι ιδιώτες με την τοποθέτηση κεφαλαίων τους, αφού ζητείται η τιμή να σχετίζεται με την τιμή της χρηματιστηριακής αγοράς.
Στο θέμα αυτό ο κ. Ανθιμος Θωμόπουλος, Deputy CEO του Ομίλου Πειραιώς, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα πως όταν οι όροι ανακεφαλαιοποίησης εκδόθηκαν δεν υπήρχε το τρέχον κλίμα για τη χώρα μας και πως τότε η Ελλάδα αντιμετώπιζε σημαντικά θέματα βιωσιμότητας. «Τώρα που τα πράγματα είναι διαφορετικά, οι όροι αυτοί χρήζουν κάποιων βελτιώσεων και ως προς τα χρονοδιαγράμματα και ως προς την ουσία τους και επομένως αυτό μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο συζήτησης με την τρόικα», είπε ο ίδιος.
Σημειώνεται ότι η καθυστέρηση του χρονοδιαγράμματος σχετίζεται άμεσα με τη συζήτηση για αλλαγή των όρων επανακεφαλαιοποίησης, όπως επίσης και με το γεγονός ότι δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί η προγραμματισμένη συγκέντρωση του κλάδου η οποία θα κρίνει και τις τελικές κεφαλαιακές ανάγκες κάθε τράπεζας.
Επιπλέον, το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης επιχειρεί ακόμα μία φορά να μεταπείσει την τρόικα να αναγνωρίσει ως εποπτικό κεφάλαιο τον αναβαλλόμενο φόρο, χωρίς να το περάσει από το έλλειμμα, προκειμένου να μειωθούν οι κεφαλαιακές ανάγκες των τραπεζών.
Σύμφωνα με το ΔΝΤ, τα κεφάλαια που θα εξοικονομηθούν αντιστοιχούν σε 3,2 δισ. ευρώ.
8% ο μέσος όρος απόδοσης την τριετία
Το κόστος κεφαλαίων είναι επίσης ένα μεγάλο θέμα και κυρίως όσον αφορά το νέο τραπεζικό σχήμα-μαμούθ που δημιουργείται, τον όμιλο ΕΤΕ. Με την ολοκλήρωση της συγχώνευσης της Εθνικής με τη Eurobank, ο όμιλος θα χρειαστεί να λάβει, σύμφωνα με πληροφορίες, περί τα 5 δισ. ευρώ εποπτικών κεφαλαίων υπό τη μορφή μετατρέψιμων ομολογιακών δανείων (τα γνωστά CoCos). Ο μέσος όρος απόδοσης του κράτους στην τριετία είναι 8%, δηλαδή περίπου αυτό που θα πλήρωνε μία τράπεζα σε ένα προνομιούχο ομόλογο. Αυτό σημαίνει ότι σε τρία έτη, ο όμιλος ΕΤΕ θα πρέπει να καταβάλει στο Δημόσιο περί το 1,2 δισ. ευρώ, χωρίς να συνυπολογίζεται η απόδοση του 10% των προνομιούχων μετοχών που έχει λάβει στο πλαίσιο του νόμου του 2008, επί υπουργίας Γ. Αλογοσκούφη.
Βεβαίως οι αποφάσεις αυτές είναι πρωτίστως πολιτικές και όχι οικονομικές συνομολογεί η χρηματοπιστωτική κοινότητα. Και τούτο διότι οι αποφάσεις που θα ληφθούν θα καθορίσουν την πορεία και την ταχύτητα που θέλει να δώσει η τρόικα στην ελληνική οικονομία.
Θα κρίνουν ακόμη το αν προτιμούν το ελληνικό τραπεζικό σύστημα να είναι κρατικό και στη συνέχεια να περάσει σε ξένα (δικά τους) χέρια, ή αν επιθυμούν να δοθεί μία ευκαιρία να επιτύχουν οι αυξήσεις κεφαλαίου και να παραμείνουν στον εγχώριο ιδιωτικό τομέα.
Εθνική Τράπεζα
Το ΔΝΤ βλέπει στόρι επιτυχίας
Η Εθνική Τράπεζα βρίσκεται ήδη στη διαδικασία της προαιρετικής δημόσιας προσφοράς προς τους μετόχους της Eurobank, με στόχο την απόκτηση του 100% των μετοχών της δεύτερης μεγαλύτερης τράπεζας. Το νέο τραπεζικό σχήμα το οποίο θα ονομάζεται «Ομιλος ΕΤΕ» θα έχει κεφαλαιακές ανάγκες τουλάχιστον 15 δισ. ευρώ, ενώ τραπεζικοί αναλυτές εκτιμούν ότι ενδέχεται να είναι ακόμη περισσότερες. Αυτό δημιουργεί στον όμιλο την ανάγκη ύπαρξης φιλικών όρων στην επανακεφαλαιοποίηση, αφού θα κληθεί να βρει ιδιωτικά κεφάλαια ύψους από 1,5 δισ. ευρώ έως 2 δισ. ευρώ.
Η νομική συγχώνευση πρόκειται να ολοκληρωθεί στα μέσα καλοκαιριού. Σημειώνεται ότι στην έκθεση του ΔΝΤ αναφέρεται ότι ο νέος όμιλος που θα προκύψει από τη συγχώνευση των δύο γιγάντων θα μπορούσε να είναι ένα στόρι επιτυχίας () το οποίο θα άνοιγε τις αγορές. Το σύνολο του ενεργητικού του ομίλου (περί τα 185 δισ. ευρώ) δεν έχει επιτρέψει στη διοίκηση να «χτυπήσει» άλλη τράπεζα, παρά τις φήμες που έχουν κυκλοφορήσει, καθώς το μερίδιο αγοράς της, σύμφωνα με το ΔΝΤ είναι 41,4% στο ενεργητικό και 40,2% στις καταθέσεις.
ALPHA BANK
Αναθερμαίνεται το «φλερτ» με ΤΤ
Η Alpha Bank, μέσω της συγχώνευσής της με την Εμπορική Τράπεζα, έχει ήδη καλύψει τις κεφαλαιακές ανάγκες που οφείλει να βρει από ιδιωτικές τοποθετήσεις. Ωστόσο, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αγοράς, θα βγει στις αγορές κεφαλαίου. Μάλιστα οι ίδιοι εκτιμούν ότι το Κατάρ θα συνεχίσει τη στήριξή του στο εν λόγω πιστωτικό ίδρυμα μέσω της επικείμενης αύξησης κεφαλαίου, ενώ παράλληλα πληροφορίες αναφέρουν ότι και άλλοι επενδυτές και παλαιοί μέτοχοι θα συμμετάσχουν στην εν λόγω αύξηση κεφαλαίου. Παράλληλα, η χρηματιστηριακή αγορά εκτιμά ότι το «φλερτ» της Alpha Bank με το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο δεν έχει τελειώσει. Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι το ενδιαφέρον της διοίκησης θα αναθερμανθεί για το ΤΤ, ιδιαίτερα μετά τις κινήσεις εξυγίανσης που επέβαλε η τρόικα και το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΣΧ) στο «Νέο Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο». Η Alpha έχει εγγραφεί για να λάβει από το ΤΧΣ εποπτικά κεφάλαια υπό τη μορφή μετατρέψιμου ομολογιακού (CoCos) ύψους 2 δισ. ευρώ.
Τράπεζα Πειραιώς
Με στρατηγικές συμμαχίες
Ο πρόεδρος της τράπεζας, κ. Μ. Σάλλας, εξέφρασε τη βεβαιότητα για την κάλυψη του 10% των κεφαλαιακών αναγκών από ιδιωτικές τοποθετήσεις κεφαλαίων. Η Πειραιώς ήδη έχει απορροφήσει το υγιές τμήμα της ATEbank και τη Geniki Bank, μετά τη συμφωνία της διοίκησης με τη γαλλική μητρική της την Societe Generale. Η συμφωνία προέβλεπε τη συμμετοχή της Societe Generale στην Αύξηση Κεφαλαίου της πρώτης με περίπου 170 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με δηλώσεις της διοίκησης της τράπεζας, αναμένεται νέα στρατηγική συμφωνία η οποία, εφόσον γίνει, θα υπάρξει και νέος μέτοχος που θα συμμετάσχει στην αύξηση κεφαλαίου. Παράλληλα, έχει συμφωνήσει και το μεγαλύτερο μέρος των παλαιών μετόχων να συμμετάσχει στην αύξηση. Οι συνολικές κεφαλαιακές ανάγκες που θα πρέπει να καλυφθούν από ιδιώτες, ανέρχονται σε 530 εκατ. ευρώ, ενώ έχει εγγραφεί για μετατρέψιμο ομολογιακό δάνειο 2 δισ. Σημειώνεται ότι το ενεργητικό της τράπεζας με τις μέχρι τώρα κινήσεις της διοίκησης ανέρχεται σε περίπου 79 δισ. ευρώ και αντιστοιχεί στο 21,2% του μεριδίου αγοράς, ενώ παράγοντες της χρηματιστηριακής αγοράς εκτιμούν ότι αυτό θα αυξηθεί.