Ρήσεις χωρίς αντιρρήσεις – Όσκαρ Ουάιλντ του Μανώλη Σκαρσούλη

Το να ζεις είναι το σπανιότερο πράγμα του κόσμου.

Οι περισσότεροι απλώς υπάρχουν.

Θεωρητικά, αυτό που κάνουμε όλοι όταν δεν είμαστε πεθαμένοι είναι να ΖΟΥΜΕ· όμως, το νόημα του ρήματος αυτού διαφέρει τόσο πολύ από άνθρωπο σε άνθρωπο που, κατά τη φιλοσοφία του «καλοπερασάκια» όσκαρ Ουάιλντ, μπορεί να καταντήσει να σημαίνει πως απλώς ΥΠΑΡΧΟΥΜΕ.

Advertisement

            Ο άνθρωπος που μοναδική του κινητήρια δύναμη είναι να πηγαίνει στη δουλειά, να πληρώνει λογαριασμούς και να βλέπει, τη μια μετά την άλλη, τις μέρες αν περνούν, επιπλέει στα νερά της ύπαρξης, δεν καταδύεται όμως στα βάθη της ζωής.

            Μπήκες καμιά φοράς στον πειρασμό να ΖΗΣΕΙΣ; Και όταν λέω να ζήσεις, δεν το εννοώ όπως αυτός που λέει: «έτσι είναι η ζωή»· αναφέρομαι στη ΖΩΗ με κεφαλαία, πέρα από τη ρουτίνα του «τι να κάνουμε». Δε θέλω να περάσω από τον κόσμο περπατώντας στις μύτες  -πρωί, απόγευμα, βράδυ, πρωί· Δευτέρα με Παρασκευή, το Σάββατο όμως διασκέδαση· φαΐ, πιοτό, δουλειά και ύπνος. Για την περίπτωση που θέλεις να με συνοδεύσεις, σου επαναλαμβάνω την ερώτηση: Μπήκες ποτέ στον πειρασμό  να ΖΗΣΕΙΣ;

Τα λεφτά δεν αγοράζουν  την ευτυχία,

προσφέρουν όμως μια αίσθηση τόσο παρεμφερή

που μόνο ένας κορυφαίος ειδικός μπορεί

να διαπιστώσει τη διαφορά.

            Το χρήμα καθαυτό δεν είναι ούτε καλό ούτε κακό· είναι μόνο ένα όχημα που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε καλά ή άσχημα.

            Κάθε πρόσοδος έχει, σε κάθε περίπτωση, την ικανότητα να μας κάνει να βλέπουμε ποιες είναι οι προτεραιότητές μας. Όταν κάποιος αποκτά αναπάντεχα ένα σημαντικό χρηματικό ποσό, μπορεί να βάλει τα επιπλέον χρήματα σ’ έναν αποταμιευτικό λογαριασμό, αν προτεραιότητά του είναι η ασφάλεια· ή να τα χρησιμοποιήσει για ένα ταξίδι με το σύντροφό του, αν θέτει ως προτεραιότητα τη διασκέδαση· ή ακόμα και για μια επέμβαση αισθητικής χειρουργικής, αν βάζει σε πρώτο πλάνο την προσωπική του εικόνα. Ένας επιχειρηματίας θα επενδύει τα χρήματα με στόχο να τα πολλαπλασιάσει. Ένας φιλάνθρωπος μπορεί να τα διοχετεύσει προς ένα ίδρυμα που δουλεύει για τους λιγότερο προνομιούχους.

 Ανακεφαλαιώνοντας: το χρήμα και ο τρόπος με τον οποίο το κινούμε αποκαλύπτει ποιοι είμαστε.

Όλοι είμαστε στο λούκι,

μερικοί από μας όμως κοιτάζουν τ’ άστρα.

            Υπάρχουν άνθρωποι που φαινομενικά έχουν τα πάντα στη ζωή-υγεία, ομορφιά, χρήμα, ελευθερία –και είναι βαθιά δυστυχισμένοι επειδή επικεντρώνουν την προσοχή τους σ’ αυτό που τους λείπει, ή απλώς δεν ξέρουν τι θέλουν στη ζωή.

            Άλλοι, αντίθετα, ζουν σε σκληρές και αντίξοες συνθήκες, είναι όμως σε θέση να κοιτάζουν προς εκείνη τη γωνιά του σκοτεινού κήπου που τη λούζει μια ηλιαχτίδα.

            Μια αγωνίστρια του αδυνάτου, εξηγούσε ως εξής το μυστικό της για να μη σταματάει ποτέ να κοιτάζει τ’ άστρα:

Ανοίγω τις πόρτες του είναι μου σε όλα τα καλά και τις κλείνω ερμητικά σε όλα τα κακά. Αυτή η όμορφη και πεισματώδης δύναμη μου επιτρέπει να αντιμετωπίζω κάθε εμπόδιο. Ποτέ δε νιώθω αποθαρρυμένη από την έλλειψη καλών πραγμάτων. Η αμφιβολία και η δυσπιστία είναι απλώς ο πανικός μιας δειλής φαντασίας. Μπορεί να κατακτήσει κανείς τα πάντα με σταθερή καρδιά και ανοιχτό μυαλό.

Όποιος ασχολείται με το παρελθόν του

δεν αξίζει να έχει μέλλον.

Δεν αφηγείται πως ένας άνθρωπος που περπατούσε μέσα στη ζούγκλα συνάντησε μια μέρα μια άγρια τίγρη. Έτρεξε όσο μπορούσε, γρήγορα όμως έφτασε στην άκρη ενός γκρεμού. Στην απελπισία του να σωθεί, αρπάχτηκε από ένα κλήμα κι έμεινε κρεμασμένος πάνω από το μοιραίο βάραθρο. Ενώ κρεμόταν, εμφανίστηκαν από μια τρύπα του γκρεμού δύο αρουραίοι και άρχισαν να ροκανίζουν το κλήμα. Ξαφνικά, ο άνθρωπος είδε ένα τσαμπί σταφύλια. Το έκοψε και το έφερε στο στόμα του. Ήταν τα πιο νόστιμα που είχε φάει στη ζωή του!

Δεν θέλω να πάω στον παράδεισο,

κανένας από τους φίλους μου δεν είναι εκεί.

            Το να πιστεύουμε σε μια άλλη ζωή, όπου θα αποζημιωθούμε για τα επίγεια βάσανα είναι θεμιτό, αυτό δεν πρέπει όμως να χρησιμεύει ως πρόφαση για να χάνουμε τη μοναδική ζωή που έχουμε τώρα στα χέρια μας: αυτήν εδώ:

            Ήδη από τον 5ο αιώνα, ο Ρωμαίος στοχαστής Βοήθιος κατέβαλε προσπάθεια να φέρει τη ζωή στο επίπεδο των θνητών, λέγοντας πως «ο άνθρωπος που μοναδική του επιθυμία είναι να πάει στον ουρανό δε θα πάει ποτέ εκεί. Υπάρχει δουλειά που πρέπει να γίνει στη γη».

Δεν ήταν μεγαλοφυΐα κι έτσι δεν είχε εχθρούς.

Ο βουδισμός μας διδάσκει πως ο εχθρός μας είναι ο καλύτερός μας φίλος. Ο Δαλάι Λάμα το επεξηγεί ως εξής:

Ποτέ δεν πρέπει να βρίσκουμε προφάσεις και να λέμε πως οι εχθροί μας μας εμποδίζουν να εξασκηθούμε στη γαλήνη, και πως αυτή είναι η αιτία του εκνευρισμού μας. Αν δεν είμαστε υπομονετικοί, δεν εξασκούμαστε με ειλικρίνεια. Δεν μπορούμε να λέμε πως ο ζητιάνος είναι εμπόδιο για τη γενναιοδωρία, αφού αυτός ακριβώς είναι ο λόγος της ύπαρξής του. Από την άλλη, οι άνθρωποι που μας εκνευρίζουν και βάζουν σε δοκιμασία την υπομονή μας είναι σχετικά λίγοι. Το να βρεις έναν πραγματικό εχθρό είναι τόσο σπάνιο που θα έπρεπε να χαιρόμαστε όταν τον βλέπουμε και να εκτιμούμε τα οφέλη που μας χαρίζει. Αξίζει να είναι ο πρώτος στον οποίο προσφέρουμε όλα τα ευεργετήματα που ο ίδιος θα μας επιτρέψει να αποκτήσουμε, και είναι άξιος σεβασμού και μόνο για το γεγονός ότι μας επιτρέπει να εξασκηθούμε στην υπομονή.

Η φυσικότητα είναι μια πόζα

που πολύ δύσκολα τη διατηρείς

            η φυσικότητα είναι μια αρετή που μας επιτρέπει να δείχνουμε τον εαυτό μας όπως ακριβώς είναι, να συμπεριφερόμαστε σύμφωνα με τη φύση και την ιδιοσυγκρασία μας. Η αρετή εξαρτάται από τον αυθορμητισμό μας, θα βοηθήσουμε όμως τη φυσική μας γοητεία να βγει στην επιφάνεια αν:

  • Απολαμβάνουμε τις απλές χαρές.
  • Έχουμε καλή διάθεση απέναντι σε όσα μας περιβάλλουν.
  • Ντυνόμαστε άνετα και διακριτικά, σύμφωνα με την ιδιοσυγκρασία μας και αυτά που απαιτεί κάθε περίσταση.
  • Δεν πιεζόμαστε να προσελκύσουμε την προσοχή των άλλων.
  • Αποφεύγουμε να μιλάμε συνεχώς για τον εαυτό μας, τα επιτεύγματα και τις επιτυχίες μας.
  • Δεν εξυμνούμε ούτε περιφρονούμε τους άλλους.
  • Είμαστε γενναιόδωροι με τη ζωή.

Τα πάντα στον κόσμο έχουν να κάνουν

με το σεξ, με εξαίρεση το σεξ.

Ένας πιο σύγχρονος καλλιτέχνης που χειρίστηκε με χιούμορ το σεξ και τις μεταμφιέσεις του είναι ο Γούντι Άλεν, του οποίου μια από τις ηρωίδες στον Ειρηνοποιό απαγγέλει το εξής λογύδριο γύρω από τον έρωτα:

Να αγαπάς σημαίνει να υποφέρεις. Για να μην υποφέρεις, πρέπει να μην αγαπάς. Μετά όμως, υποφέρεις που δεν αγαπάς. Επομένως, το ν’ αγαπάς σημαίνει να υποφέρεις. Το να μην αγαπάς σημαίνει να υποφέρεις. Το να υποφέρεις σημαίνει να υποφέρεις. Το να είσαι ευτυχισμένος σημαίνει ν’ αγαπάς. Το να είσαι ευτυχισμένος, άρα, σημαίνει να υποφέρεις, αλλά όταν υποφέρεις γίνεσαι δυστυχισμένος· επομένως, για να είσαι δυστυχισμένος πρέπει να αγαπάς ή να αγαπάς να υποφέρεις ή να υποφέρεις από υπερβολική ευτυχία. Ελπίζω να καταλαβαίνεις.

Πάντα να συγχωρείς τους εχθρούς σου.

Τίποτα δεν τους ενοχλεί περισσότερο.

            Τίποτα δε μας χαλαρώνει τόσο όσο το να συγχωρούμε μια προσβολή που μέχρι τώρα μας κατέτρωγε. Όταν αφήνουμε στην άκρη την πικρία, νιώθουμε ξαφνικά απελευθερωμένοι.

            Για να το καταφέρουμε δεν πρέπει να συγχωρούμε από θέση ανωτερότητας, αλλά να δεχόμαστε πως όλα συμβαίνουν όπως ακριβώς πρέπει να συμβούν. Κάθε άνθρωπος βρίσκεται σε διαφορετικό στάδιο πνευματικής εξέλιξης και, επομένως, ενεργεί μέσα στα όριά του.

            Όλοι δίνουμε αυτό που έχουμε –λίγο ή πολύ- ανάλογα με τις συνθήκες στις οποίες βρισκόμαστε. Ο καθένας βρίσκεται εκεί που πρέπει να βρίσκεται και προσφέρει αυτό που μπορεί να προσφέρει.

Είμαι σίγουρος πως αρχικά ο Θεός έφτιαξε

έναν διαφορετικό κόσμο για κάθε άνθρωπο.

Αν δεχτούμε πως κάθε άνθρωπος είναι ένας κόσμος και πως όλες οι απόψεις είναι υποκειμενικές, αυτό θα μας βοηθήσει να ζήσουμε ξέγνοιαστα και να μη δραματοποιούμε τα πράγματα όταν οι άλλοι δεν συμφωνούν μαζί μας.

            Πάνω σ’ αυτό το θέμα, μια ιστορία από την παράδοση του ζεν διηγείται πως τρεις φίλοι είχαν πάει εκδρομή και διέκριναν από μακριά έναν άνθρωπο που καθόταν μόνος του σε μια πλαγιά.

–       Σίγουρα έχει χαθεί και περιμένει κάποιον περαστικό για να τον προσανατολίσει – είπε ο ένας από τους φίλους.

–       Δεν το πιστεύω –είπε ο άλλος- εμένα μου φαίνεται πως ένιωσε αδιαθεσία και κάθισε για να συνέλθει.

–       Κανείς σας δεν έχει δίκιο –μπήκε στη μέση ο τρίτος, χωρίς αμφιβολία, περιμένει κάποιον φίλο του για να συνεχίσουν παρέα τον δρόμο.

Προχωρούσαν προς το μέρος του αγνώστου καβγαδίζοντας. Όταν τον πλησίασαν, τον ρώτησαν για να μάθουν ποιος είχε δίκιο:

–       Χάθηκες; Ρώτησε ο ένας.

–       Όχι, απάντησε ο άντρας.

–       Νιώθεις άσχημα; Ρώτησε ο άλλος.

–       Όχι, ξαναείπε ο άγνωστος.

–       Περιμένεις κάποιον φίλο; Ρώτησε ο τρίτος.

–       Όχι, απάντησε ξανά.

Σαστισμένοι, οι τρεις φίλοι ρώτησαν ταυτόχρονα:

–       Τότε, τι κάνεις εδώ;

Ο άγνωστος χαμογέλασε και, χωρίς να χάσει την ηρεμία του, είπε:

–       Απλώς βρίσκομαι.

Το μόνο χειρότερο από το να σε πιάνουν

οι άλλοι στο στόμα τους είναι να μη σε πιάνουν

Όταν μιλάμε για την αναγκαιότητα προσέλκυσης της προσοχής του κοινού, μια τέχνη στην οποία ο Όσκαρ Ουάιλντ ήταν δάσκαλος, αναφέρουμε συχνά το περίφημο περιστατικό που είναι γνωστό ως «το παπούτσι του Χρουστσόφ».

            Συνέβη στις 12 Οκτωβρίου του 1960 στη διάρκεια της ολομέλειας υπ’ αριθμόν 902 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών. Αφού βαρέθηκε να προσπαθεί να τραβήξει την προσοχή του κοινού στην ομιλία του, ο εξαγριωμένος επικεφαλής της τότε Σοβιετικής Ένωσης Νικίτα Χρουστσόφ έβγαλε το παπούτσι του και χτύπησε με το τακούνι το έδρανό του.

            Κατά τα φαινόμενα, η ιδέα του ήρθε αφού χτύπησε το έδρανο ,ε την αριστερή του γροθιά στη διάρκεια της οργισμένης απάντησής του στον Φιλιππινέζο εκπρόσωπο. Αυτό έγινε αιτία να του πέσει το ρολόι του και, σκύβοντας να το πιάσει, είδε τα γυαλιστερά παπούτσια του και αποφάσισε να χρησιμοποιήσει το ένα σαν «αποτρεπτικό όπλο».

            Μια λύση αναμφίβολα εντυπωσιακή και ταυτόχρονα αποτελεσματική –διαφορετικά δε θα μιλούσαμε γι’ αυτό το επεισόδιο- που θα είχε ενθουσιάσει και τον ίδιο τον Όσκαρ.

Πηγή: Άλλαν Πέρσυ εκδόσεις Πατάκη  

Add a Comment

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Keep Up to Date with the Most Important News

By pressing the Subscribe button, you confirm that you have read and are agreeing to our Privacy Policy and Terms of Use
Advertisement