Tης Βλασίας Μιχαηλίδου – Τριπολιτάκη
Φιλολόγου, Ιστορικού M.Sc.
Ποτέ άλλοτε η λέξη κοινωνία δεν προσδιόριζε τόσες δράσεις της καθημερινής μας ζωής. Τρόφιμα από το Κοινωνικό Παντοπωλείο, εξετάσεις και φάρμακα στο Ιατρείο Κοινωνικής Αλληλεγγύης, ενισχυτικά μαθήματα στο Κοινωνικό Φροντιστήριο, υποστήριξη των ευπαθών ομάδων στο Κέντρο Κοινωνικής Φροντίδας, αντιμετώπιση της ανεργίας μέσω των Κοινωνικών Συνεταιριστικών Επιχειρήσεων. Ένα δίκτυο κοινωνικής αλληλεγγύης με εκατοντάδες εθελοντές φαίνεται να έχει απλωθεί σ΄ όλη τη χώρα, πιστοποιώντας εκ πρώτης όψεως το περίσσευμα αγάπης, που διαθέτει η γενναιόδωρη ελληνική ψυχή και τροφοδοτεί μ΄ αυτό τις ανάγκες των συνανθρώπων μας.
Κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει πως τέτοιες δράσεις αλληλεγγύης θέτουν σε εφαρμογή με τον καλύτερο τρόπο τη χριστιανική διδασκαλία, η πεμπτουσία της οποίας συνίσταται στη διακονία προς τους ελαχίστους αδερφούς μας. Και, αν σε όλη μας τη ζωή εφαρμόζαμε αυτό το χριστιανικό μήνυμα, να κάνουμε φιλανθρωπικό έργο, να βοηθάμε περισσότερο τους συνανθρώπους μας, να μοιραζόμαστε μαζί τους την ελπίδα και την αισιοδοξία, τότε θα ζούσαμε σε ένα κόσμο ειρηνικό, σε μία αληθινή κοινωνία αγάπης.
Συμβαίνει, όμως, κάτι τέτοιο; Μήπως, όλες αυτές οι δράσεις ανθρωπιάς καλύπτουν βασικά ελλείμματα σε κρατικές δομές και, το χειρότερο, συμβάλλουν στη διαιώνιση της φτωχοποίησης των πολιτών; Αφού η κρίση ενίσχυσε την αλληλεγγύη κι η ανάγκη επιβίωσης επέβαλε αυτές τις δράσεις αγάπης, μήπως υπάρχει μία μεγάλη υποκρισία, που ξεπερνά κι αυτό το μεγαλείο ανιδιοτελούς προσφοράς;
Ασθενείς κι ανήμποροι, για να περιθάλψουμε, πάντα θα υπάρχουν. Είναι ανάγκη να είναι άστεγοι κι ανασφάλιστοι, για να διοχετεύσουμε σ΄ αυτούς το περίσσευμα της αγάπης μας; Άτομα με αναπηρία πάντα θα υπάρχουν, που θα περιμένουν να τους ανοίξουμε το σπίτι μας και να τα βάλουμε στη ζωή μας, είναι ανάγκη να στερούνται επιδομάτων κι υποδομών, για να ανοίξουμε το πορτοφόλι μας; Ανάγκες έχουν, όπως όλοι μας, δεν είναι επαίτες. Κι η ανεργία, αντί να αντιμετωπιστεί με αναπτυξιακά έργα, με όραμα και στρατηγικό σχεδιασμό, με αξιοποίηση του επιστημονικού δυναμικού θα στηρίζεται σε πρόσκαιρες θέσεις εργασίας και σε προγράμματα voucher, τα οποία ενισχύουν την υποβάθμιση της Εθνικής Παιδείας, πιστοποιώντας την αδυναμία ουσιαστικής και επιτυχούς διασύνδεσης των παρεχόμενων προγραμμάτων σπουδών με τις ανάγκες των αγορών;
Η Εκκλησία έχει σε πολλές περιπτώσεις αντικαταστήσει ελλείψεις σε κρατικές κοινωνικές δομές, παρέχοντας συσσίτια, στέγη, είδη ένδυσης κι υπόδησης σε απόρους, υποστηρικτικά προγράμματα σε άτομα με ειδικές ανάγκες. Επίσης, υπάρχουν εκατοντάδες φιλανθρωπικά σωματεία και ΜΚΟ, όπου, όμως, έχουν σημειωθεί και φαινόμενα κατάχρησης των επιχορηγήσεων. Δεν είναι δυνατόν σε ένα αναπτυγμένο κράτος να θεωρούμε πως Εκκλησία και σωματεία συνιστούν τους φορείς, που παρέχουν κοινωνικές υπηρεσίες.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» αναπτύσσει πρωτοβουλίες με στόχο την έξυπνη και βιώσιμη ανάπτυξη, την επίτευξη υψηλότερων επιπέδων απασχόλησης, παραγωγικότητας και κοινωνικής συνοχής στις χώρες της ΕΕ. Οι δράσεις αυτές υλοποιούνται μέσα από ευρωπαϊκούς και εθνικούς πόρους, γεγονός που απαιτεί τη συντονισμένη δράση των εθνικών, περιφερειακών και τοπικών αρχών κάθε κράτους μέλους της ΕΕ. Επομένως, για να ελπίζουμε σε μία κοινωνία δικαιοσύνης κι ευημερίας, θα πρέπει το περίσσευμα αγάπης να συνυπάρχει με την ανάλογη κρατική χρηματοδότηση και κυρίως με αναπτυξιακή πολιτική και διαρθρωτικές αλλαγές. Ειδάλλως, το περίσσευμα εκμετάλλευσης, που δυστυχώς επικρατεί στις μέρες μας, θα υπονομεύει τις κοινωνικές ισορροπίες και θα αναστέλλει τις όποιες πιθανότητες βελτίωσης των κοινωνικών συνθηκών.
Προσωπικά, διακονώ την τοπική κοινωνία την τελευταία πενταετία, γι΄ αυτό και, δικαιωματικά, γράφω περί εθελοντισμού. Η δική μου, όμως, προσφορά έρχεται να ενισχύσει την πίστη των παιδιών και να καλύψει ελλείμματα, που οφείλονται στην κρίση αξιών, κι όχι στην οικονομική κρίση. Επιθυμία μου είναι να δω να υλοποιείται ένα τέτοιο εθνικό όραμα, που θα φέρει ευημερία στον τόπο μας και θα καταστήσει τον εθελοντισμό ως μία ενισχυτική δράση αγάπης, κι όχι αναγκαία πράξη επιβίωσης.