«Πράσινο φως» για παρεμβάσεις σε μνημεία που χρονολογούνται πριν το 1830, χωρίς οικοδομική άδεια, δίνει με απόφαση του το ΣΥΠΟΘΑ Ρεθύμνου.
Με μια απόφασή του, μετά ένσταση ιδιώτη στον οποίο είχε επιβληθεί σχετικό πρόστιμο για εργασίες που είχαν γίνει χωρίς οικοδομική άδεια σε μνημείο ιδιοκτησίας του στο Ρέθυμνο, το ΣΥΠΟΘΑ της περιοχής, υπό την προεδρία του κ. Μαυράκη, αποφάσισε πως δεν έχει ισχύ ο αρχαιολογικός νόμος ο οποίος όμως ορίζει ότι σε ιστορικά και αρχαιολογικά μνημεία δεν χρειάζεται άδεια μόνο εφόσον το υπουργείο Πολιτισμού ή φορείς του κάνουν εργασίες. Κι εφόσον ο ιδιώτης είχε την έγκριση του υπουργείου Πολιτισμού για τις εργασίες του, περισσεύει η οικοδομική άδεια!
Ανασύροντας μια προγενέστερη, μάλιστα, του νόμου εγκύκλιο Λαλιώτη, που χρονολογείται από το 1995, το ΣΥΠΟΘΑ αποφάσισε ότι οι ιδιοκτήτες μνημείων δεν χρειάζονται πολεοδομική άδεια, όπως όλοι οι Έλληνες πολίτες, και αρκεί η έγκριση ή η επίβλεψη των υπηρεσιών του υπουργείου.
Κι όμως ο νόμος του 3028 του 2002 είναι σαφέστατος
Άρθρο 40.Εργασίες σε ακίνητα μνημεία
Οι εργασίες σε ακίνητα μνημεία και ιδίως η συντήρηση, η στερέωση, η αποκατάσταση, η αναστήλωση, η κατάχωση, η τοποθέτηση προστατευτικών στεγών, η διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου και οι εργασίες που αποβλέπουν σε απόδοση σε χρήση ή σε φιλοξενία χρήσεων αποσκοπούν στη διατήρηση της υλικής υπόστασης και της αυθεντικότητάς τους, την ανάδειξη και εν γένει στην προστασία τους. Διενεργούνται σύμφωνα με μελέτη, η οποία εγκρίνεται από την Υπηρεσία ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου, ή αν αυτές είναι μείζονος σημασίας, με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου. Για την έγκριση της μελέτης απαιτείται να έχει προηγηθεί η τεκμηρίωση του μνημειακού χαρακτήρα του ακινήτου.
Επείγουσες εργασίες συντήρησης και στερέωσης διενεργούνται με μέριμνα της Υπηρεσίας χωρίς υπαίτια καθυστέρηση και χωρίς άλλη διατύπωση.
Εάν οι αναφερόμενες στο παρόν και στα άρθρα 41 και 42 εργασίες εκτελούνται από την Υπηρεσία, δεν απαιτείται η έκδοση οικοδομικής άδειας.
Με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού τίθενται οι ειδικότεροι κανόνες που διέπουν την εκπόνηση των μελετών και την εκτέλεση των εργασιών, οι οποίες εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος άρθρου. Αυτό αφορά ιδίως την καταγραφή, αποτύπωση, τεκμηρίωση, τοπογράφηση των μνημείων, την κατάρτιση των σχετικών αρχιτεκτονικών, δομοστατικών και διαγνωστικών μελετών, τις μελέτες συντήρησης, προστασίας, αναστήλωσης, ανάδειξης, διαχείρισης και ολοκληρωμένης χρήσης των μνημείων, την εφαρμογή συστημάτων ποιοτικού ελέγχου στα έργα συντήρησης και αναστήλωσης και κάθε άλλο συναφές ζήτημα.
Η απόφαση, που δημιουργεί μια νέα πραγματικότητα, εκδόθηκε με αφορμή την υπόθεση του «Επισκοπικού Μεγάρου Μυλοποτάμου», το οποίο ανήκει σε ιδιώτη. Αλλά προφανώς δεν αφορά μόνο στη συγκεκριμένη περίπτωση, καθώς όποιος έχει ανάλογη ιδιοκτησία μπορεί να την επικαλεστεί.
Το θέμα αφορά σε χιλιάδες μνημεία σε όλη τη χώρα, καθώς μόνο σε σύλλογο που έχει δημιουργηθεί υπάρχουν 20.000 μέλη, σύμφωνα με τους εκπροσώπους του.