Αλάδωτα χόρτα, που και αυτά μπορεί λόγω καιρού να είναι λιγοστά, θα έχουν φέτος στο τραπέζι τους τα κρητικά νοικοκυριά σε πολλές περιοχές του νησιού, αφού ακόμα και μεγαλοπαραγωγοί λαδιού δε θα βγάλουν λάδι ούτε για το τραπέζι τους. Εκατομμύρια ελαιόδεντρα μοιάζουν σαν… ραβδισμένα. Οι κακές καιρικές συνθήκες που επικράτησαν κυρίως από την άνοιξη και μετά έχουν καταστρέψει την παραγωγή ελαιοκάρπου, ενώ η έλλειψη έγκαιρης και σωστής δακοκτονίας καταδίκασε σε δραματική καρπόπτωση όσες περιοχές είχαν μεγάλη παραγωγή. Έτσι, ήδη θεωρούνται ως εξαιρετικά τυχεροί εκείνοι που θα έχουν φέτος εισόδημα από το λάδι, καθώς, βάσει της διαμόρφωσης της αγοράς, θα το πουλήσουν ακριβά. Η έλλειψη παραγωγής δε χαρακτηρίζει μόνο την Κρήτη, αλλά και ολόκληρη τη χώρα, με τους Ισπανούς να έχουν μικρή, μόνο, αύξηση από πέρυσι!
Στην… καλύτερη περίπτωση, η μείωση της παραγωγής σε σχέση με τη μέση παραγωγή ελαιολάδου των τελευταίων χρόνων θα κυμανθεί γύρω στο 40 με 50%, όπως εκτιμά ο Σύνδεσμος Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης. Για δραματική μείωση της παραγωγής, αποδίδοντας το φαινόμενο κυρίως στην καρπόπτωση από τις κακές καιρικές συνθήκες, μιλούν στη “Ν. Κρήτη” και οι αντιπεριφερειάρχες Κρήτης Ευριπίδης Κουκιαδάκης από το Ηράκλειο και Μαρία Λιονή από το Ρέθυμνο.
Όλοι συμφωνούν, εξάλλου, ότι οι παρενέργειες από την έλλειψη ελαιολάδου θα είναι πολύ σοβαρές για την οικονομία της Κρήτης, για τις εξαγωγές του προϊόντος και, βέβαια, ούτε λόγος να γίνεται για μεροκάματα στο λάδι, με συνέπεια να μην ελπίζουν οι αλλοδαποί ότι θα βρουν δουλειά στη συλλογή του ελαιοκάρπου. Δεν έχει όμως και καμία σχέση με προηγούμενα χρόνια η προετοιμασία στα χωριά, όπου οι άνθρωποι έφτιαχναν ολόκληρα συνεργεία, αναλαμβάνοντας να “σαρώνουν” τα λιόφυτα και έπαιρναν ένα σωρό χρήματα από τον παραγωγό, που προκειμένου να καθυστερήσει να “μαζέψει” χάνοντας τον κόπο του από κάποια κακοκαιρία, προτιμούσε να διαθέσει σεβαστό ποσό στο συνεργείο για να προλάβει να “αλέσει”.
Την ίδια ώρα, με οικονομικό μαρασμό απειλούνται τόσο τα ιδιωτικά όσο και τα συνεταιριστικά ελαιουργεία, που σε πολλές περιοχές μπορεί να μην έχουν ελαιόκαρπο, ούτε για να “λαδώσουν”, όταν σε προηγούμενα χρόνια δεν προλάβαιναν να εξυπηρετήσουν τους αγρότες, απασχολώντας και πολλούς εργαζόμενους, που δούλευαν με βάρδιες, για να καλύψουν τις ανάγκες τους.
«Έχουμε καταστραφεί»
Ο αντιπεριφερειάρχης Κρήτης από το Ηράκλειο Ευριπίδης Κουκιαδάκης λέει: «Εγώ έχω πολλές φορές τονίσει προς την κεντρική διοίκηση του ΕΛΓΑ: δείτε τι θα κάνετε τουλάχιστον να δώσετε αποζημιώσεις στον κόσμο, γιατί εμείς έχουμε καταστραφεί εδώ κάτω». «Ούτε για τη δακοκτονία δεν ενδιαφέρθηκαν φέτος οι αγρότες», λέει από την πλευρά της η αντιπεριφερειάρχης Κρήτης από το Ρέθυμνο Μαρία Λιονή. «Δηλαδή, φωνάζουν όλοι με τη δακοκτονία, αλλά δεν ενδιαφέρθηκαν όταν τους καλέσαμε να πάρουν μέρος στην καταπολέμηση του δάκου». Οι πληροφορίες και της ίδιας πάντως από το νομό της είναι απογοητευτικές σε ό,τι αφορά την παραγωγή που έχουν τα ελαιόδεντρα. «Πολύ κακή χρονιά για όλη την Κρήτη. Να φανταστείτε ότι όταν κάναμε το διαγωνισμό για τη δακοκτονία, οι αρμόδιες διευθύνσεις έλεγαν ότι μετά από επισκέψεις γεωπόνων διαπίστωσαν ότι η παραγωγή είναι τόσο μικρή που δεν προτείνουν να γίνει ούτε δακοκτονία».
Ζημία 200 εκ. ευρώ στην Κρήτη
Ο επιστημονικός συνεργάτης του Συνδέσμου Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης Νίκος Μιχελάκης τονίζει: «Σύμφωνα με τις πληροφορίες που υπάρχουν, πολλές θα είναι οι περιοχές εκείνες που δε θα βγάλουν σχεδόν καθόλου λάδι. Αλλά και στις άλλες περιοχές είναι αρκετά μειωμένη η παραγωγή. Το μέσο επίπεδο το οποίο εκτιμάται ότι θα υπάρξει θα είναι μια παραγωγή που θα είναι γύρω στο 60% της συνηθισμένης παραγωγής, στην καλύτερη περίπτωση. Δηλαδή, θα έχουμε μια σημαντική μείωση. Και έτσι αναμένεται μια παραγωγή σε όλο το νησί, μεταξύ 40 με 50.000 τόνους, τη στιγμή που η μέση παραγωγή των τελευταίων ετών είναι γύρω στους 100.000 τόνους. Και η ζημιά θα είναι τεράστια. Εμείς την εκτιμούμε γύρω στα 200 εκατομμύρια ευρώ»!
Την ίδια ώρα, ο Νίκος Μιχελάκης διαπιστώνει ότι «όσοι παραγωγοί έχουν λάδι, ψεκάζουν για το δάκο μόνοι τους, με διάφορα οργανοφωσφορικά φάρμακα που βρίσκουν στο εμπόριο. Είναι επικίνδυνο αυτό. Να μην το κάνουν. Και ιδιαίτερα ενόψει έναρξης της ελαιοσυλλογής. Αν βρεθούν υπολείμματα φυτοφαρμάκων, το κρητικό ελαιόλαδο θα αντιμετωπίσει τρομακτική ζημιά στις αγορές του εξωτερικού»…
Ο επιστημονικός συνεργάτης του ΣΕΔΗΚ τονίζει, τέλος, ότι «το φαινόμενο είναι γενικότερο στην Ελλάδα. Και μπορεί η παραγωγή στην Ισπανία να είναι φέτος πολύ μεγαλύτερη από πέρυσι, όταν είχε μείωση γύρω στο 50 με 60%. Αλλά προφανώς, η μεγάλη μείωση στην Ελλάδα είναι τέτοια που θα ωθήσει προς τα πάνω τις τιμές παραγωγού».