Έρωτας
Ο έρωτας, είτε είναι κεραυνοβόλος είτε ένα αργά αναδυόμενο πάθος, είναι η ιδανική σύμφωνα με την οποία κρίνεται ολόκληρη η σχέση – συνήθως δυσμενώς. Αυτή είναι η φάση την οποία οι εραστές θέλουν να διατηρήσουν ή να ανακτήσουν.
Ξελόγιασμα, τύφλωση, πάθος. Οι εραστές θέλουν να πιστεύουν ότι ο έρωτάς τους είναι μοναδικός, μαγικός, κάτι που οι ποιητές μπορούν να περιγράψουν καλύτερα. Θέλουν να πιστεύουν ότι η έλξη ανάμεσα στους εραστές είναι μια μυστική ένωση των ψυχών. 
Όταν οι άνθρωποι ερωτεύονται έχουν την τάση να θεωρούν ότι η μαγεία οφείλεται αποκλειστικά στις ελκυστικές ιδιότητες του αγαπημένου τους. Αισθάνονται ότι η παραδοχή κάποιων εξωτερικών δυνάμεων που τους έχουν επηρεάσει, μειώνει τη μαγεία του έρωτα ή τη μαγεία του αγαπημένου,
Εξωγενείς Μεταβλητές
Οι δύο εξωγενείς μεταβλητές που έχουν προσελκύσει το μεγαλύτερο ερευνητικό ενδιαφέρον είναι η γειτνίαση και η συναισθηματική διέγερση.
Συναισθηματική Διέγερση
Όταν βρισκόμαστε σε διέγερση είναι πιο πιθανό να ερωτευτούμε επίσης όταν είμαστε θυμωμένοι, φοβισμένοι, όταν ζηλεύουμε, όταν νιώθουμε ευφορία ή όταν αισθανόμαστε ότι μας απορρίπτουν. Στην πραγματικότητα όταν κάποιος βιώνει μια σωματική διέγερση που συνοδεύεται από έντονα συναισθήματα είναι ένα εν δυνάμει ρομαντικό άτομο.
Χρειάζονται δύο πράγματα για να ερωτευτεί κανένας: η διέγερση και η ρομαντική ερμηνεία της. Όταν κάποιος υποφέρει από τον πόνο της απόρριψης είναι ώριμος για μια αντισταθμιστική ερωτική σχέση. Σε περιόδους πολέμου οι εραστές ανακαλύπτουν το πάθος στη σκιά του θανάτου. Μια γυναίκα που αναρρώνει από το θάνατο του πατέρα της είναι ώριμη να ερωτευτεί, και το ίδιο συμβαίνει με όσους είχαν κάποια τραυματική εμπειρία ή με όσους πρόκειται να εγκαταλείψουν κάποιον τόπο για πάντα. Τα ευτυχή περιστατικά επίσης οδηγούν στον έρωτα. Παράδειγμα τα ζευγάρια που συναντήθηκαν σε κάποιο γάμο, σε διακοπές, σε κάποια συνεύρεση ή την πρώτη ζεστή μέρα της άνοιξης.
Ερωτικές Εικόνες
Οι ερωτικές εικόνες αναπτύσσονται πολύ νωρίς στη ζωή του ατόμου και είναι πολύ ισχυρές γιατί θεμελιώνονται στη μνήμη εμπειριών που συνέβησαν πριν από την ανάπτυξη της γλώσσας. Εφόσον η σχέση των γονιών, για τους περισσότερους ανθρώπους, είναι η σχέση που παρατηρούν πρώτα, από κοντά και για το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, είναι αυτή που έχει την ισχυρότερη επίδραση στις ερωτικές τους εικόνες. Οι άνθρωποι που μεγάλωσαν σε οικογένειες γεμάτες ένταση και συγκρούσεις διαμορφώνουν έννοιες αγάπης και σχέσης πολύ διαφορετικές από όσους μεγάλωσαν σε ένα θερμό και στοργικό οικογενειακό περιβάλλον.
Οι ερωτικές εικόνες είναι εξαιρετικά επηρεασμένες από τις πρώτες μας προσωπικές ερωτικές εμπειρίες. Όταν ενηλικιωθούμε αναζητούμε ένα σύντροφο που ταιριάζει με αυτήν την εσωτερικευμένη εικόνα. Ορισμένοι αναζητούν τη φυσική ομοιότητα. Μια γυναίκα λόγου χάρη, ελκύεται από άντρες που, όπως ο πατέρας της, είναι κοντοί, μελαχρινοί και σκληροί, αλλά όμορφοι. Άλλοι επιζητούν τη συναισθηματική ομοιότητα. Ένας άντρας ελκύεται από γυναίκες που μοιάζουν με τη μητέρα του: έξυπνες, λαμπερές, αποφασιστικές. Ορισμένοι άνθρωποι ψάχνουν για το ακριβώς αντίθετο είδος από αυτό των γονιών τους. Ένας άντρας που η μητέρα του ήταν αδιάκριτη, συναισθηματική, μεγαλόσωμη και μελαχρινή, ελκύεται από γυναίκες απόμακρες, συγκρατημένες, αδύνατες και ξανθές.
Οι ερωτικές εικόνες έχουν μια ισχυρή επίδραση στην επιλογή του συντρόφου. Το θέμα της ασυνείδητης επιλογής συντρόφου έχει απασχολήσει πολλούς συγγραφείς με ψυχοδυναμικό προσανατολισμό.
Προσδοκίες
Όταν τα ζευγάρια αναφέρονται στην πτώση της ποιότητας του σεξ με το χρόνο, συνήθως συγκρίνουν με τα αρχικά στάδια του έρωτα τους. Όταν μιλούν για την ανάφλεξη της σεξουαλικής σπίθας σε μια σχέση που έχει χάσει το πάθος της, νοσταλγούν αυτά τα αρχικά στάδια.
Το σεξ δεν είναι για όλα τα ζευγάρια μια εξαιρετική εμπειρία από την πρώτη τους γνωριμία. Ανατρέχοντας στα πρώτα στάδια του έρωτά τους, ορισμένα ζευγάρια δε θυμούνται τη συγκίνηση του πάθους αλλά μάλλον την αμηχανία, την ανασφάλεια και τη νευρικότητα. Για αυτά τα ζευγάρια, η ποιότητα του σεξ δε χειροτερεύει με το χρόνο αλλά μάλλον βελτιώνεται.
Η ποικιλία στο σεξ όπως και σε άλλα πράγματα, είναι υποκειμενικό θέμα. Η ποικιλία των ερωτικών συντρόφων μπορεί να είναι προϋπόθεση για τη σεξουαλική διέγερση κάποιων ανθρώπων ενώ για άλλους να είναι εντελώς αθέμιτη. Παρομοίως, η ποικιλία στις ερωτικές στάσεις μπορεί να είναι εξαιρετικά διεγερτική για ένα άτομο και εξαιρετικά γελοία για κάποιο άλλο. Η διαφορά ανάμεσα στα ζευγάρια που έχουν καλό σεξ και σε εκείνα που δεν έχουν, δε βρίσκεται στη συγκεκριμένη έκφραση της ποικιλίας αλλά μάλλον στην αναγνώριση της σπουδαιότητας της.
Το γεγονός ότι ο έρωτας έχει ένα στοιχείο λαγνείας που σχετίζεται με τη σεξουαλική λειτουργία ενός θνητού σώματος, είναι «κεντρικό στην αποτυχία του έρωτα να λύσει τα ανθρώπινα προβλήματα και αποτελεί χαρακτηριστική όψη της απογοήτευσης του σύγχρονου ανθρώπου». Η αναπαραγωγική λειτουργία του σεξ εξασφαλίζει τη συνέχιση του είδους αλλά όχι του ατόμου.
Όσο και αν εξιδανικεύσουμε τον αγαπημένο μας, αυτός ή αυτή δεν μπορούν ποτέ να είναι τέλειοι γιατί είναι άνθρωποι και πραγματικοί. Αν αυτό το πρόσωπο είναι «το παν» για μας, τότε κάθε ελάττωμα γίνεται μια τεράστια προσωπική απειλή για το πρόσωπό μας.
Ανεξάρτητα από το ποιόν ερωτευόμαστε, αργά ή γρήγορα ο έρωτας περνάει αν η σχέση συνεχιστεί για αρκετό διάστημα. Αυτό δε σημαίνει ότι πάντοτε παύουμε να αγαπάμε το πρόσωπο που ερωτευτήκαμε. Αλλά σημαίνει ότι το αίσθημα της εκστατικής αγάπης που χαρακτηρίζει τον έρωτα είναι πάντα προσωρινό. Ο μήνας του μέλιτος πάντοτε τελειώνει.
Ζευγάρια με Μικρή και Μεγάλη Φθορά
Δεν υπάρχει άλλη δραστηριότητα, άλλο εγχείρημα το οποίο να ξεκινά με τόσο μεγάλες ελπίδες και προσδοκίες και το οποίο να αποτυγχάνει τόσο συχνά όσο ο έρωτας. Το πρώτο βήμα που πρέπει να κάνουμε είναι να καταλάβουμε ότι ο έρωτας είναι τέχνη. Αν θέλουμε να μάθουμε πώς να αγαπάμε πρέπει να ακολουθήσουμε τον ίδιο δρόμο που ακολουθούμε όταν θέλουμε να μάθουμε οποιαδήποτε άλλη τέχνη… Η διαδικασία της μάθησης μιας τέχνης μπορεί να χωριστεί για ευκολία σε δύο μέρη: ένα, γνώση της θεωρίας και δύο, γνώση της πρακτικής… Αλλά εκτός από τη γνώση της θεωρίας και της πρακτικής, υπάρχει ένας τρίτος παράγοντας αναγκαίος για την κατάκτηση οποιασδήποτε τέχνης: η κατάκτηση της τέχνης πρέπει να είναι ένα θέμα απόλυτου ενδιαφέροντος.
Ποσότητα και Ποιότητα της Επικοινωνίας
«Πόση ώρα περνάτε καθημερινά εσείς και ο σύζυγός σας σε άμεση επικοινωνία μεταξύ σας; Δεν περιλαμβάνεται ο χρόνος που κάνετε πράγματα μαζί χωρίς να μιλάτε ή ο χρόνος που ενώ είστε μαζί μιλάτε με άλλους ανθρώπους. Πόσο ικανοποιημένοι είστε με την ποιότητα της επικοινωνίας με το σύντροφό σας; Πόσα θέματα ταμπού έχετε με το σύντροφό σας – θέματα που επηρεάζουν τη σχέση αλλά δεν τα συζητάμε ποτέ, όπως το αν μας αρέσουν κάποιοι άλλοι ή πώς αισθανόμαστε για τους πεθερούς μας;»
Τα ευτυχισμένα ζευγάρια ανέφεραν ότι μιλάνε «όλη την ώρα» και ότι μπορούν να μιλήσουν «για τα πάντα». Τα ζευγάρια με φθαρμένη σχέση ανέφεραν μεγάλη δυσκολία στο να συνομιλήσουν με το σύντροφό τους ακόμη και για ασήμαντα πράγματα. Η επικοινωνία τους ήταν κοφτή, μηχανική και περιοριζόταν στο ελάχιστο δυνατό.
Φυσική Έλξη
Ο βαθμός φυσικής έλξης που βιώνουν τα ζευγάρια και εκφράζουν μεταξύ τους ήταν η τρίτη μεγάλη διαφορά ανάμεσα στα ζευγάρια με μικρή και μεγάλη φθορά.
Ποιο έρχεται πρώτο: η φθορά ή η ανακάλυψη ότι δεν υπάρχει πια φυσική έλξη με το σύντροφο; Τα ζευγάρια θεωρούν ο ένας τον άλλο ως δεδομένο σταματούν κάθε προσπάθεια. Αλλά αν υπάρχει κάποιο μήνυμα είναι ότι τα ζευγάρια πρέπει να προσπαθήσουν και να σταματήσουν την πτώση. Αλλιώς η φθορά τους περιμένει στην γωνία.
Σεξουαλική Ζωή
Η ποιότητα του σεξ επηρεάζει τη φυσική έλξη ανάμεσα στους συντρόφους και επηρεάζεται από αυτή.
Το παράφορο σεξ είναι ένα παραπροϊόν της συναισθηματικής διέγερσης. Ο έρωτας είναι μια χρόνια κατάσταση συναισθηματικής διέγερσης. Παρόλο που η ένταση του σεξ μπορεί να μειωθεί με το χρόνο, η επικάλυψη που αποθέτει ο έρωτας πάνω στη βιολογική παρόρμηση δίνει στο σεξ τη δυνατότητα να παραμείνει ενδιαφέρον και συναρπαστικό.
Εκτίμηση, Ασφάλεια και Υποστήριξη
Η εκτίμηση μεταξύ των συντρόφων με τη μικρή φθορά ήταν μεγαλύτερη από αυτήν την μεγάλης φθοράς.
Οι ερωτικές σχέσεις αρχίζουν με τους συντρόφους να μοιράζονται το ερωτικό σχήμα του «εραστή». Με το χρόνο, τα σχήματα «άντρας γυναίκα», «πατέρας μητέρα», ή «νοικοκυρά οικογενειάρχης» αντικαθιστούν το σχήμα του «εραστή». Για να αποκατασταθεί αυτό, οι συμπεριφορές και η ατμόσφαιρα που αποτελούσαν μέρος του πρέπει να δημιουργηθούν ξανά. Ένας τρόπος για να το επιτύχουν αυτό τα ζευγάρια είναι να σκεφτούν, όταν πρόκειται να απαντήσουν σε κάτι όμορφο που έκανε ή είπε ο σύντροφός τους, πώς θα απαντούσαν αν αυτό το ίδιο πράγμα το έλεγε ή το έκανε ο εραστής τους μάλλον παρά ο σύζυγός τους επί δώδεκα χρόνια.
Πηγή: «Η φθορά στην ερωτική σχέση»
Ayia Malach Pines ΠΕΡΙΠΛΟΥΣ
Μανώλης Σκαρσούλης