ΤΟ ΤΣΟΥΝΑΜΙ είναι ένας ισχυρός παλμός κυματικής ενέργειας,
του Γ. Σταράκη
ΤΟ ΤΣΟΥΝΑΜΙ είναι ένας ισχυρός παλμός κυματικής ενέργειας,ο οποίος μπορεί να διαδοθεί σε μεγάλες αποστάσεις και με υψηλή ταχύτητα, στην επιφάνεια του ωκεανού. Το τσουνάμι έχει μεγάλο μήκος κύματος αλλά μικρό ύψος, με αποτέλεσμα το πέρασμα του στον ανοιχτό ωκεανό, να γίνεται δύσκολα αντιληπτό. Ωστόσο, όταν ένα τσουνάμι φτάνει σε αβαθή νερά, το ύψος του αυξάνει δραματικά. Σε ορισμένες περιπτώσεις σχηματίζει ένα πελώριο κύμα, ύψους έως και 30 μ. το οποίο μπορεί να προκαλέσει τεράστιες ζημιές καθώς ξεσπάει στην ακτή. Το τσουνάμι δημιουργείται συνήθως από υποθαλάσσιους σεισμούς ή από την ξαφνική βύθιση μεγάλων ποσοτήτων ιζημάτων.
ΣΕΙΣΜΟΣ: ένα ξαφνικό άλμα σε ένα ρήγμα απελευθερώνει ενέργεια με τη μορφή σεισμού, η οποία εκπέμπεται προς τα έξω ως σεισμικά κύματα. Οι κυριότερες σεισμικές ζώνες της γης συμπίπτουν με τα ρήγματα μεταξύ των λιθοσφαιρικών πλακών, αφού οι τεράστιες δυνάμεις που αναπτύσσονται κατά τη σύγκρουση των πλακών, προκαλούν τους περισσότερους μεγάλους σεισμούς.
ΤΣΑΡΛΣ ΡΙΧΤΕΡ: Το 1935 ο Αμερικανός σεισμολόγος Τσαρλς Ρίχτερ (1900-1985) επινόησε σε συνεργασία με τον Μπένο Γκούτενμπεργκ την κλίμακα μέτρησης των σεισμών που φέρει το όνομά του. Παλαιότερα οι σεισμολόγοι σύγκριναν τους σεισμούς χρησιμοποιώντας την κλίμακα Μέρκαλι, μια εμπειρική μέθοδο υπολογισμού ισχύος των σεισμών μέσω των καταστροφών που προκαλούσαν.
Ο σεισμός είναι το πιο επικίνδυνο απ’ όλα τα φυσικά φαινόμενα. Σε αντίθεση με τις θύελλες και τις ηφαιστειακές εκρήξεις, συμβαίνουν σε δευτερόλεπτα χωρίς να δίνουν δυνατότητα διαφυγής, ενώ εκτός από την απώλεια ζωών, προκαλούνται και καταστροφές οι οποίες συχνά χρειάζονται χρόνια για να αποκατασταθούν. Ο τελευταίος καταστροφικός σεισμός της Ιαπωνίας και όλα αυτά που διαβάσαμε ή βλέπουμε στα ντόπια και ξένα Μ.Μ.Ε. προβληματίζουν για το πόσο «φιλική» είναι η αξιοποίηση της πυρηνικής ενέργειας – για ειρηνικούς σκοπούς -.
Οι Έλληνες οφείλουν να γνωρίζουν ότι είμαστε περικυκλωμένοι από πυρηνικά εργοστάσια. Μάλιστα μελέτη δείχνει ότι το τουρκικό πυρηνικό εργοστάσιο στο Ακουγιού της Τουρκίας είναι πλησίον του ενεργού σεισμογενούς ρήγματος του Ecemit. Τυχόν ατύχημα σημαίνει καταστροφή σε Βαλκάνια και Μ. Ανατολή. Αλλά το πλέον τραγικό είναι ότι σε περίπου μια δεκαετία θα λειτουργούν περισσότερα από 6 πυρηνικά εργοστάσια γύρω από την Ελλάδα. Τρία στην Τουρκία, τρία στη Βουλγαρία, ένα στην Αλβανία και ένα στα Σκόπια.
ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΡΗΓΜΑΤΩΝ. Η αδυσώπητη μετακίνηση των λιθοσφαιρικών πλακών της γης υποβάλλει τα εύθραυστα πετρώματα του φλοιού σε τόση πίεση ώστε μπορεί να λυγίσουν ή και ακόμη να σπάσουν. Εάν συμβεί αυτό, δημιουργούνται συνήθως τεράστιοι όγκοι πετρωμάτων (τεμάχια που απομακρύνονται ολισθαίνοντας ο ένας πάνω στην επιφάνεια του άλλου). Αυτές οι διαρρήξεις ονομάζονται, ειδικότερα, ρήγματα και συχνά εξαπλώνονται σε έκταση πολλών χιλιομέτρων στα ανώτερα στρώματα του στερεού φλοιού.
ΡΗΓΜΑ THΣ ΒΟΡΕΙΑΣ ΑΝΑΤΟΛΙΑΣ. Εκτείνεται κατά μήκος της Βόρειας Τουρκίας και κάτω από την Προποντίδα. Τύπος: οριζόντιο ρήγμα (δεξιόστροφο). Μήκος: 1000 χλμ. Δραστηριότητα: Ενεργό.
Το ρήγμα της Β. Ανατολίας είναι μια από τις πιο ενεργές σεισμικές ζώνες στον κόσμο. Η Τουρκία βρίσκεται πάνω σε μια μικρή λιθοσφαιρική πλάκα που πιέζεται προς τα δυτικά, καθώς μετακινούνται μαζί η αραβική και η ευρωπαϊκή πλάκα μετακινούμενη κατά 1 προς 20 εκ. το χρόνο, προκαλώντας σεισμούς, μεγαλύτεροι των 7.
Κλείνοντας ο γράφων θεωρεί σωστή κίνηση την κατάθεση κοινής ερώτησης από τους κ.κ. Μιχάλη Καρχιμάκη και Κώστα Καρτάλη προς τα αρμόδια υπουργεία, με αφορμή το πυρηνικό ατύχημα στην Ιαπωνία. Βέβαια να γίνουν σωστές κινήσεις να σταματήσουν επιτέλους «οι κύκλοι θανάτου» γύρω από την πατρίδα μας.
Πηγή: ΓΗ, Αρχισυνταξία: James F. LUHR