Της Θεανούς Γουμενάκη Διατροφολόγου- Διαιτολόγου
Σε μια εποχή που το αδύνατο σώμα θεωρείται ο επιθυμητός στόχος όλοι αναζητούν ένα εύκολο, σχεδόν μαγικό τρόπο να χάσουν γρήγορα πολλά κιλά. Πόσες φορές δεν έχετε ακούσει παραδείγματα για γρήγορη απώλεια πολλών κιλών και αναρωτηθήκατε πώς τα κατάφερε; Αυτό όμως που δεν αναρωτηθήκατε είναι τι πραγματικά έχασε. Το σωματικό βάρος αντιστοιχεί στη μυϊκή μάζα, στον λιπώδη ιστό, στα σωματικά υγρά και στην οστική μάζα.
Όλοι επιθυμούμε τη γρηγορότερη δυνατή απώλεια βάρους, τι είναι όμως πραγματικά ευφικτό χωρίς να διακινδυνεύει η υγεία μας; Στόχος κατά την απώλεια βάρους είναι η μείωση (εντός των φυσιολογικών ορίων) του λιπώδη ιστού και η διατήρηση όσο είναι δυνατό της άλιπης μάζας. Για το λόγο αυτό η ιδανική απώλεια βάρους ορίζεται μέχρι και 1% του σωματικού βάρους την εβδομάδα. Η αποδεκτή απώλεια βάρους για να μην υπάρξουν προβλήματα υγείας αλλά και σημαντική πτώση είναι περίπου 0,5 έως και 1 kg την εβδομάδα.
Ένα κιλό βάρους αποδίδει ενέργεια περίπου 7.500 kcal. Για να μειωθεί το βάρος κατά ένα κιλό θα πρέπει να δημιουργηθεί αρνητικό θερμιδικό ισοζύγιο ίσο με 7.500 kcal. Δηλαδή, θα πρέπει η ημερήσια θερμιδική πρόσληψη να μειωθεί καθημερινά κατά 500 kcal περίπου, ώστε να είναι εφικτή η απώλεια ενός κιλού σε δύο εβδομάδες. Στην πραγαμτικότητα ακόμα και αυτός ο στόχος δεν είναι εύκολος και είναι πολύ δύσκολο να διατηρηθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Το αρνητικό θερμιδικό ισοζύγιο δε θα πρέπει να είναι πολύ μεγάλο καθώς δε θα μπορέσει ο οργανισμός να καλυφθεί σε θρεπτικά συστατικά και έτσι αυξάνεται ο κίνδυνος για πολλά προβλήματα υγείας. Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της γρήγορης απώλειας βάρους είναι η δύσκολη αν όχι αδύνατη διατήρηση του μυϊκού ιστού, ακόμη και όταν συνοδεύεται από άσκηση. Η απώλεια μυϊκού ιστού κατά την απώλεια βάρους είναι η βασικότερη αιτία για την έντονη μείωση του βασικού μεταβολισμού, πέρα από την αναμενόμενη που παρατηρείται σε μια προσπάθεια αδυνατίσματος.
Κατά την έναρξη ενός προγράμματος αδυνατίσματος η απώλεια βάρους οφείλεται κυρίως σε απώλεια νερού και προοδευτικά μεγαλώνει ποσοστιαία η απώλεια λιπώδους ιστού. Η απώλεια μυϊκού ιστού μέχρι και 30% της απώλειας βάρους είναι αποδεκτή, ενώ ιδανικό θεωρείται η απώλεια μέχρι 25%. Όσο η απώλεια βάρους γίνεται σταδιακά, με μικρότερο αρνητικό ισοζύγιο, είναι μικρότερη και η απώλεια μυϊκού ιστού. Αντίθετα, όσο πιο γρήγορα μειώνεται το σωματικό βάρος με εξαντλητικές δίαιτες τόσο μεγαλύτερη είναι η απώλεια μυϊκού ιστού και αντίστοιχα και η πτώση του μεταβολισμού.
Αποφύγετε τις εξαντλητικές δίαιτες γιατί ο πραγματικά χαμένος δεν είναι το επιπλέον λίπος αλλά η υγεία. Υιοθετήστε υγιεινές συνήθειες τις οποίες θα μπορέσετε να εφαρμόσετε μακροπρόθεσμα, τροποποιώντας τον τρόπο ζωής σας.