ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΟΝ ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΡΕΥΣΗΣ
-ΔΥΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΠΥΛΩΝΕΣ ΔΕΝ ΑΡΚΟΥΝ
ΓΡΑΦΕΙ Ο ΜΑΝΟΥΣΟΣ ΚΛΑΔΟΣ
Ακολουθώντας την πορεία της χώρας και βιώνοντας τις συνθήκες που διαμόρφωσε η πανδημία του κορωνοϊού, το Ρέθυμνο βρίσκεται μπροστά σε μια από τις πιο κρίσιμες περιόδους της ιστορίας του ως προς την τοπική οικονομία. Έχοντας επενδύσει κυρίως στον τουρισμό αλλά και στον τομέα της εστίασης και αναψυχής, ο επιχειρηματικός κόσμος και οι εργαζόμενοι είναι αντιμέτωποι με το άγνωστο ή μάλλον μπροστά σε συνθήκες που προκαλούν έντονη ανησυχία και φόβο. 
Δεν υπάρχει επαγγελματικός κλάδος στο Ρέθυμνο που να μην έχει εκφραστεί με αγωνία για το εγγύς μέλλον με ό,τι αυτό σημαίνει για το «αύριο», το οποίο φαντάζει τρομακτικό. Κανένας δεν θέλει να διανοηθεί, πως ο τουριστικός μας προορισμός δεν θα δεχθεί έστω και για 2-3 μήνες επισκέπτες. Κανένας δεν θέλει να σκεφτεί, πως η «ατμομηχανή» της τοπικής οικονομίας θα παραμείνει σβηστή. Υπάρχει σοβαρός κίνδυνος, το Ρέθυμνο να ζήσει ό,τι δεν έζησε την δεκαετία της προηγούμενης οικονομικής κρίσης. Που ναι μεν ήταν δύσκολη περίοδος με πολλές και δυσμενείς ανατροπές, αλλά σε κάποιο βαθμό κρατήθηκε σε σχέση με άλλες περιοχές λόγω τουρισμού.
Σήμερα, όμως, δεν μπορούμε να γνωρίζουμε πως θα εξελιχθούν τα πράγματα. Απευχόμενοι τα χειρότερα, έχουμε μπροστά μας ένα μεγάλο στοίχημα. Και αυτό είναι να μην μείνει η κοινωνία και κυρίως οι θεσμικοί της εκπρόσωποι με «σταυρωμένα τα χέρια». Μπροστά στα δύσκολα, απαιτούνται άμεσες, εφαρμόσιμες και βιώσιμες πρωτοβουλίες. Προφανώς και είναι χρήσιμη η κρατική στήριξη και παρέμβαση. Αλλά μέχρι πότε και έως που; Ποιος λογικά σκεπτόμενος, μπορεί να διανοηθεί, ότι εσαεί μια κυβέρνηση – οποιαδήποτε – θα μπορεί για πολλούς μήνες να μοιράζει επιδόματα και βοηθήματα; Προφανώς, όλοι αντιλαμβάνονται, πως από ένα σημείο και μετά, απαιτείται να γίνουν σοβαρές παρεμβάσεις, που θα οδηγούν στην παραγωγή δουλειάς και πλούτου για όλους. Αλλά, σε προς ποια κατεύθυνση πρέπει να πάμε; Να συνεχίσουμε ως έχει ή να προκαλέσουμε την διαμόρφωση και νέων παραγωγικών διαδρομών;
Το ζητούμενο, και για μας στο Ρέθυμνο, είναι ποιες θα είναι αυτές οι παρεμβάσεις, και με ποιο σκοπό. Θέλουμε να ξεπεράσουμε τις συμπληγάδες του σήμερα και να συνεχίσουμε με μόνο πλοηγό τον τουρισμό και την επιδοτούμενη κτηνοτροφία και ελαιοκαλλιέργεια, ή θέλουμε ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης, παραγωγικό σε πολλούς τομείς και κυρίως ένα σύγχρονα δομημένο οικονομικό τοπίο;
Διαπιστώνουμε, πως η με εμμονή στροφή στον τουρισμό, δηλαδή, σε ένα μόνο πυλώνα ανάπτυξης, μπορεί να μην αντέξει σε μια τόσο κρίσιμη οικονομική καμπή και τελικά το «οικοδόμημα» του σύγχρονου Ρεθύμνου, να είναι θέμα χρόνου να καταρρεύσει σαν χάρτινος πύργος.
Γνώμη μας ήταν και παραμένει πως ένας τόπος πρέπει να αναπτύξει πολλές παραγωγικές μηχανές. Θα πρέπει να έχει πολλές εναλλακτικές λύσεις και προτάσεις. Θα πρέπει να έχει την δυνατότητα να αντέχει και να υπερβαίνει οικονομικές κρίσεις αλλά και πολιτικές που πιθανόν να μην μας συμφέρουν τόσο όσο νομίζαμε μέχρι σήμερα. Για παράδειγμα, τα προγράμματα των Κοινών Ευρωπαϊκών Πολιτικών για τον αγροτοκτηνοτροφικό τομέα, περιβόητες ΚΑΠ, οδήγησαν επιτυχώς (;) μόνο σε πρόβατα και ελιές. Όλα τα άλλα χάθηκαν. Και πως αναπτύσσεται ένας τόπος; Μόνο με τουρίστες, με αιγοπρόβατα και λάδι; Τα δεδομένα που έχουμε μπροστά μας, διαψεύδουν την σημερινή αναπτυξιακή οδό που ακολουθούμε. Όλα είναι, δυστυχώς, μετέωρα!
Σε τούτη την δύσκολη συγκυρία, το Ρέθυμνο δεν πρέπει μόνο να αντέξει. Πρέπει να συνεχίσει δυναμικά, να ανατρέψει και να κάνει νέα βήματα. Οφείλει να πάει μπροστά. Να πατήσει πάνω σε ό,τι έχει χτίσει, να δει τα λάθη, να οραματιστεί προοπτικές, να πειραματιστεί, να ανοίξει διαδρομές που η μία θα στηρίζει την άλλη και θα έχει αντοχές για τυχόν επόμενες δυσκολίες, με όποια μορφή και αν έρθουν.
Γνώμη μας είναι πως είναι κατάλληλος ο καιρός να γίνει ένα σοβαρό επιστημονικό αναπτυξιακό συνέδριο. Μια διαβούλευση για το μέλλον. Να γίνει μια διαδικασία που θα τα εξετάσει όλα από την αρχή. Θα ερευνήσει και θα δώσει προτάσεις, ευκαιρίες, θέσεις και ιδέες.
Διότι δεν υπάρχουν μόνο δύο πυλώνες οικονομικής ανάπτυξης και ευμάρειας. Υπάρχουν πολλοί δρόμοι και πολλές διαφορετικές ευκαιρίες με προοπτική. Και για να προχωρήσουμε δεν χρειάζεται φόβος.
Οι αλλαγές προκαλούν την διαφοροποίηση και την επιτυχία. Όχι η στασιμότητα και η εμμονή εις τα ίδια.