Του Εμμανουήλ Ακουμιανάκη
Πολιτικού Επιστήμονα
E-mail:emmakoum@otenet.gr
Καιρός ήταν. Μετά από ένα και πλέον δίμηνο ακυβερνησίας και έπειτα από δύο συνεχόμενες εκλογικές αναμετρήσεις βγήκε «λευκός καπνός» από το ελληνικό κοινοβούλιο. Πρωθυπουργός -όπως ήταν αναμενόμενο- αναλαμβάνει ο αρχηγός του μεγαλύτερου σε κοινοβουλευτική δύναμη κόμματος: ο πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, ο Αντώνης Σαμαράς. Άλλωστε αυτό είχε γίνει σαφές προεκλογικά από το νέο πρωθυπουργό. Ο πολιτικός πολιτισμός και η κοινοβουλευτική τάξη δεν θα μπορούσαν να επιτρέψουν οποιαδήποτε άλλη επιλογή. Η σύνθεση της νέας κυβέρνησης σηματοδοτεί -εκτός από την ανανέωση σε πρόσωπα- και την κουλτούρα συνεργασίας των πολιτικών δυνάμεων της χώρας σε συγκεκριμένη προγραμματική βάση. Τα ποσοστά που έπαιρναν τα κόμματα στο πρόσφατο παρελθόν αποτελούν πλέον ιστορία. Συνεπώς τη θέση των μονοκομματικών κυβερνήσεων παίρνουν οι κυβερνήσεις συνεργασίας και μάλιστα με περισσότερες από δύο πολιτικές δυνάμεις να μετέχουν στο εγχείρημα. Νέα ήθη στην πολιτική ζωή της χώρας; Το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα θα επαληθεύσει ή θα διαψεύσει τις όποιες προσδοκίες.
Τα χρονικά περιθώρια είναι εξόχως ασφυκτικά. Η νέα κυβέρνηση δεν έχει να διαβεί δρόμο στρωμένο με ροδοπέταλα. Δεν έχει καν περίοδο χάριτος γιατί η χώρα βρίσκεται ήδη στην εντατική. Πρέπει να κινηθεί τάχιστα στους τομείς της υγείας, της παιδείας και στη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής και στην αποκατάσταση των κοινωνικών αδικιών που επέφερε το μνημόνιο. Η κατάσταση στην ελληνική κοινωνία δεν μπορεί να θεραπευθεί με ρητορείες και λεκτική παραπλάνηση. Χρειάζονται δραστικές λύσεις που θα μπορέσουν να μας «ξαφνιάσουν» ευχάριστα χωρίς να πιστέψουμε ποτέ ότι οι εποχές του -τόσο μακρινού και τόσο κοντινού συνάμα- 2009 θα ξαναρθούν. Ο πήχης εκ των πραγμάτων τίθεται χαμηλότερα γιατί και οι κοινωνικές προσδοκίες έχουν τεθεί σε ένα πιο ρεαλιστικό πλαίσιο και η απελπισία του κόσμου έχει παράλληλα μεγαλώσει. Καλό θα ήταν επομένως τα κόμματα που θα στηρίξουν τη νέα κυβέρνηση -από διαφορετικές όχθες προφανώς- να καταλάβουν αφενός ότι «το ποτάμι δεν γυρίζει πίσω» και να προσπαθήσουν αφετέρου να μην μπλέξουν τα καλάμια τους «ψαρεύοντας σε ρηχά νερά».
Η κοινωνική συνθήκη που δεν μπορούσε να επιτρέψει μια τρίτη συνεχόμενη εκλογική αναμέτρηση ανάγκασε και τη σημερινή αξιωματική αντιπολίτευση να συμβιβαστεί με την ιδέα σχηματισμού κυβέρνησης από «αλλότριες δυνάμεις». Από την άλλη θα έχει την ευκαιρία να κερδίσει χρόνο για να μπορέσει να συνέλθει από την εντυπωσιακή αύξηση των εκλογικών της ποσοστών. Είναι απόλυτα φυσικό άλλωστε. Τα ύψη φέρνουν ιλίγγους ειδικά αν η ανύψωση επιτευχθεί σε εξαιρετικά σύντομο χρόνο. Μερικές φορές χρειάζεται να ξανακατέβεις χαμηλότερα για να συνηθίσεις στην ιδέα της ήττας όσο κι αν οι επιδόσεις σου έχουν σπάσει όλα τα ρεκόρ. Γιατί ας μην εθελοτυφλούμε: ο πρώτος είναι πρώτος και ο δεύτερος είναι δεύτερος. Ο Αλέξης Τσίπρας «κλώτσησε» τη μοναδική ευκαιρία να γίνει πρωθυπουργός τον περασμένο Μάιο. Ίσως να μην το ήθελε πραγματικά. Ίσως δεν ήταν έτοιμος. Σήμερα όμως είναι καταδικασμένος να αντιμάχεται τα τρία κόμματα του κυβερνητικού συνασπισμού, εκ των οποίων τα δύο ανήκουν στην ευρύτερη αριστερή οικογένεια της σοσιαλδημοκρατίας. Θα πρέπει να βοηθήσει την προσπάθεια διάσωσης της χώρας –ακόμα κι αν διαφωνεί με τον τρόπο- γιατί σε περίπτωση τορπιλισμού της προσπάθειας θα χρεωθεί κι αυτός την αποτυχία. Η κινηματική αντιπολίτευση δεν ευδοκιμεί και δεν αναγνωρίζεται σε περιόδους κρίσης. Η φουρτούνα είναι μεγάλη και μερικές φορές ο καλύτερος τρόπος να την αντιμετωπίσεις είναι να περάσεις μέσα από αυτήν. Το 1989 υπήρξε συνεννόηση Δεξιάς και Αριστεράς για να ξεκινήσει μια κάθαρση, η οποία δεν ολοκληρώθηκε ποτέ. Σήμερα που η χώρα έπρεπε να είναι ενωμένη σαν γροθιά για να σπάσει γωνίες και να αθροίσει δυνάμεις, κάποιοι απέχουν συνειδητά. Τουλάχιστον έχουμε πρωθυπουργό και κυβέρνηση. «Habemus Papam». Έχουμε Πάπα..!!